Przez dziesięciolecia w powszechnej świadomości pokutował mit, że rozwój ludzkiego mózgu kończy się u progu dorosłości, a starość to jedynie powolny proces nieuchronnej degradacji. Współczesna neurobiologia przynosi jednak zupełnie inną, pełną nadziei perspektywę. Prawda naukowa brzmi: jesteśmy neuroplastyczni do ostatniego tchnienia. Nasz mózg nieustannie zmienia się pod wpływem każdego doświadczenia, myśli czy emocji.
Jak zatem wykorzystać ten niezwykły biologiczny potencjał, by cieszyć się sprawnością umysłu przez całe życie? Odpowiedź kryje się w mechanizmach obronnych naszego układu nerwowego, ewolucyjnej historii naszego gatunku oraz pojęciu rezerwy kognitywnej.
Rezerwa kognitywna – Twój neuronalny fundusz emerytalny
W neurobiologii termin rezerwa kognitywna (poznawcza) oznacza zbiór struktur i funkcji mózgu, które definiują długość życia oraz sprawność psychofizyczną, szczególnie u jego schyłku. Można ją porównać do funduszu emerytalnego. Choć rodzimy się z różną „zasobnością portfela” (ponieważ rezerwa ta jest w dużym stopniu uwarunkowana genetycznie), to od naszego stylu życia zależy, jak szybko będziemy te oszczędności wydawać. Co więcej, badania pokazują, że odpowiednie stymulowanie mózgu pozwala spowolnić zużywanie tego kapitału, a nawet dokonać dodatkowych „wpłat” na to neuronalne konto.
Aby zrozumieć, jak chronić ten zasób, musimy najpierw obalić jeden z największych mitów dotyczących starzenia się mózgu.
Niesamowita siła przekonań
Z wiekiem w mózgu dochodzi do naturalnych mikro-zmian w istocie białej (rodzaju mikrourazów czy kumulujących się zmian strukturalnych). Fizjologicznie neuroplastyczność staje się nieco słabsza. Jednak naukowcy badający ten proces zderzyli się z fascynującym zjawiskiem.
(more…)
Myśli zapisane 